ΤΟ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟ ΣΩΜΑ ΩΣ ΣΥΜΒΟΛΟ

ΤΟ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟ ΣΩΜΑ ΩΣ ΣΥΜΒΟΛΟ
Manly Hall

Η μυστική δοξασία δηλώνει ότι κάθε τμήμα και μέλος του σώματός μας έχει την επιτομή του στον εγκέφαλο αλλά και στην καρδιά. Στο συμβολισμό, το ανθρώπινο κεφάλι συχνά χρησιμοποιείται για να δηλώσει την ευφυΐα και την αυτογνωσία. Επειδή το ανθρώπινο σώμα στην ολότητά του αποτελεί το πιο γνωστό τελειοποιημένο προϊόν της εξέλιξης, χρησιμοποιήθηκε για να αντιπροσωπεύσει την Θεότητα – την ύψιστη αντιληπτή κατάσταση ή συνθήκη. Οι καλλιτέχνες που προσπάθησαν να απεικονίσουν την Θεότητα, συχνά ζωγράφιζαν μόνο ένα χέρι που πρόβαλε μέσα από ένα πυκνό σύννεφο. Το σύννεφο δηλώνει την Άγνωστη Θεότητα που κρύπτεται από τον άνθρωπο εξαιτίας των περιορισμών του. Το χέρι δηλώνει την θεία δραστηριότητα, το μόνο μέρος του Θεού που γίνεται αντιληπτό από τις κατώτερες αισθήσεις. Το ανθρώπινο πρόσωπο τώρα, αποτελεί μια φυσιολογική τριάδα. Οι οφθαλμοί αντιπροσωπεύουν την πνευματική δύναμη που κατανοεί. Τα ρουθούνια αντιπροσωπεύουν την συντηρητική και αναγεννητική δύναμη ενώ το στόμα και τα αυτιά, την Δημιουργική δύναμη του κατώτερου κόσμου. Η πρώτη εκ των τριών αυτών σφαιρών υπάρχει αιώνια και είναι δημιουργική. Η δεύτερη σφαίρα σχετίζεται με το μυστήριο της δημιουργικής πνοής και η τρίτη με τον δημιουργικό λόγο. Περιστασιακά η Θεότητα συμβολίζεται με ένα μάτι, ένα αυτί, μια μύτη ή ένα στόμα. Το πρώτο σημαίνει την εγρήγορση, το δεύτερο το θεϊκό ενδιαφέρον, το τρίτο την θεία ζωτικότητα και το τέταρτο την θεία εντολή.

Προκειμένου να μην χαθεί όλη αυτή η γνώση, αποκρύφτηκε στις αλληγορίες και τους μύθους που δεν είχαν καμία σημασία για τα πλήθη αλλά πλήρεις ενδείξεων για όσους γνώριζαν τη θεωρίας της ατομικής μεταμέλειας, η οποία αποτέλεσε το θεμέλιο της φιλοσοφικής θεολογίας. Ο ίδιος ο Χριστιανισμός αποτελεί ένα τέτοιο παράδειγμα. Ολόκληρη η Καινή Διαθήκη είναι, στην πραγματικότητα, μια αφελώς καλυμμένη παράθεση των μυστικών διαδικασιών της ανθρώπινης αναγέννησης. Οι χαρακτήρες που έως τώρα θεωρούντο ως ιστορικά πρόσωπα, στην πραγματικότητα αποτελούν προσωποποιήσεις ορισμένων διαδικασιών που λαμβάνουν χώρα στο ανθρώπινο σώμα, όταν κάποιος αναλαμβάνει το δύσκολο έργο της συνειδητής απελευθέρωσής του εαυτού του από τα δεσμά της άγνοιας και του πνευματικού θανάτου. Ακόμη και τα ενδύματα των θεών αποτελούσαν κλειδιά, δεδομένου ότι στα Μυστήρια η ενδυμασία θεωρείτο συνώνυμο της μορφής. Ο βαθμός πνευματικότητας ή υλικότητας ενός οργανισμού δηλωνόταν μέσω της ποιότητας, του κάλλους και της αξίας της ενδυμασίας που φορούσαν. Το σώμα εκλαμβανόταν ως ένδυμα της πνευματικής φύσης του ανθρώπου, και κατά συνέπεια όσο πιο ανεπτυγμένες ήταν οι υπεραισθητές δυνάμεις ενός ατόμου τόσο πιο περίλαμπρή ήταν η ένδυσή του. Τα Μυστήρια δίδασκαν ότι η μόνη διακόσμηση του ανθρώπου, η οποία διαρκεί αιώνια, είναι οι αρετές και τα άξια χαρακτηριστικά γνωρίσματά του. Ότι ενδύεται τα δικά του επιτεύγματα που κοσμούνται με τις γνώσεις του. Έτσι, η λευκή ενδυμασία συμβόλιζε την αγνότητα, η κόκκινη την θυσία και την αγάπη, και η γαλάζια τον αλτρουισμό και την ακεραιότητα. Εφόσον δε, το σώμα λέγεται ότι αποτελεί ένδυμα του πνεύματος, οι νοητικές και ηθικές παραμορφώσεις του ατόμου απεικονίζονταν ως σωματικές παραμορφώσεις.

Εκλαμβάνοντας το ανθρώπινο σώμα ως μέτρο και κανόνα του σύμπαντος, οι φιλόσοφοι δήλωναν ότι όλα τα πράγματα ομοιάζουν με το ανθρώπινο ως προς τη δομή τους – αν όχι τη μορφή. Οι Έλληνες, για παράδειγμα, δήλωναν ότι οι Δελφοί ήταν ο ομφαλός της Γης, διότι θεωρούσαν το φυσικό πεδίο ως ένα γιγαντιαίο ανθρώπινο πλάσμα διπλωμένο στην κυκλική μορφή μιας σφαίρας. Σε αντίθεση με τις πεποιθήσεις του χριστιανισμού ότι η Γη είναι μόνο ένα άψυχο πράγμα, οι παγανιστές πίστευαν ότι όχι μόνο η Γη αλλά και όλα τα ουράνια σώματα ήταν πλάσματα που διέθεταν ατομική διάνοια. Θεωρούσαν ακόμη και τα διάφορα βασίλεια της Φύσης ως ατομικές οντότητες. Για παράδειγμα, το ζωικό βασίλειο θεωρείτο ως ένα ον που ήταν σύνθεση όλων των πλασμάτων τα οποία απαρτίζουν το ζωικό βασίλειο. Το πρωταρχικό ζώο αποτελούσε μωσαϊκό ενσωμάτωσης όλων των ζωικών ιδιοτήτων και εντός της φύσης του υπήρχε ολόκληρος ο ζωικός κόσμος, όπως όλες οι ανθρώπινες φυλές υπήρχαν εντός της φύσης και της δομής του αρχετυπικού Αδάμ.

(Από το βιβλίο: Manly Hall – «The Secret Teachings of All Ages»)

Manly Hall

Οι μυημένοι της αρχαιότητας προειδοποιούσαν τους μαθητές ότι μια εικόνα δεν είναι κάτι αληθινό, αλλά απλώς η αντικειμενοποίηση μιας υποκειμενικής ιδέας. Οι εικόνες των θεών δεν είχαν σχεδιαστεί για να αποτελέσουν αντικείμενα λατρείας, αλλά απλώς να θεωρούνται ως έμβλημα και ενθύμηση των αόρατων δυνάμεων και αρχών. Παρομοίως, το ανθρώπινο σώμα δεν έπρεπε να εκλαμβάνεται ως το ίδιο το άτομο, αλλά μόνο ως η διαμονή του ατόμου κατά τον ίδιο τρόπου που ο ναός ήταν ο Οίκος του Θεού. Από άποψη υλικότητας και διαστρέβλωσης, το ανθρώπινο σώμα θεωρείται ως φυλακή ή τάφος της θείας αρχής στον άνθρωπο. Από άποψη εκτύλιξης και αναγέννησης, λογίζεται ως ο Οίκος του Θεού ή το Ιερό της Θεότητας, διαμέσου των δημιουργικών δυνάμεων της οποίας πλάσθηκε το σώμα. Όπως λέει ένα μυστικό έργο: «Η προσωπικότητα κρέμεται από ένα νήμα της φύσης του Όντος».
Ως προς την ουσία του ο άνθρωπος είναι μια μόνιμη και αθάνατη αρχή. Μόνο τα σώματα που λαμβάνει διέρχονται τον κύκλο της γέννησης και του θανάτου. Το αθάνατο είναι η πραγματικότητα, το θνητό είναι η μη πραγματικότητα. Κατά τη διάρκεια του γήινου βίου, η πραγματικότητα ενοικεί στην μη πραγματικότητα και απελευθερώνεται προσωρινά από αυτήν μέσω του φυσικού θανάτου, ενώ μόνιμα μέσω της φώτισης.

Οι παγανιστές δεν έλαβαν γενικά, τον χαρακτηρισμό πολυθεϊστές επειδή λάτρευαν περισσότερους από έναν Θεό, αλλά μάλλον διότι προσωποποίησαν τις ιδιότητες του ενός Θεού και έτσι δημιούργησαν ένα πάνθεον μεταγενέστερων θεοτήτων, καθεμιά από τις οποίες εκδήλωνε ένα τμήμα εκείνου που ο Ένας Θεός εκδήλωνε ως Όλο. Επομένως, τα διάφορα πάνθεα των αρχαίων θρησκειών αντιπροσώπευαν τις προσωποποιημένες ιδιότητες του Θεού και από αυτή την άποψη αντιστοιχούν στις θείες ιεραρχίες των Καβαλιστών. Όλοι οι θεοί και οι θεές της αρχαιότητας είχαν την αναλογία τους στο ανθρώπινο σώμα, όπως και τα στοιχεία, οι πλανήτες και οι αστερισμοί που θεωρήθηκαν ως φορείς των ουράνιων ιδιοτήτων. Τέσσερα κέντρα του σώματος συσχετίστηκαν με τα στοιχεία, επτά ζωτικά όργανα με τους πλανήτες, δώδεκα κύρια τμήματα και μέλη του με τον ζωδιακό, τα αόρατα μέρη της θείας φύσης του ανθρώπου με τις διάφορες υπερκόσμιες δυνάμεις, ενώ ο εν κρυπτώ Θεός θεωρήθηκε ότι εκδηλώνεται μέσω του μυελού των οστών.

Είναι πολύ δύσκολο σε αρκετούς ανθρώπους να αντιληφθούν ότι δεν αποτελούν παρά ένα πραγματικό σύμπαν. Ότι το φυσικό τους σώμα είναι μια απτή ορατή Φύση, διαμέσου της δομής της οποίας αναρίθμητα κύματα εξελισσόμενης ζωής εκτυλίσσουν τις λανθάνουσες δυνάμεις τους. Ωστόσο, δεν είναι μόνο το ορυκτό βασίλειο, το φυτικό και το ζωικό που εξελίσσονται μέσω του ανθρώπινου οργανισμού, αλλά ακόμη και άγνωστες σε εμάς τάξεις και τομείς της αόρατης πνευματικής ζωής. Ακριβώς όπως τα σωματικά κύτταρα αποτελούν απειροελάχιστες μονάδες της οργανικής δομής του ανθρώπου, έτσι και ο ίδιος ο άνθρωπος αποτελεί μια απειροελάχιστη μονάδα της δομής του σύμπαντος. Όταν μια θεολογία θεμελιώνεται επάνω στη γνώση και την εκτίμηση του παραπάνω σχεδιασμού, είναι εμφανώς σωστή και αληθινή.

Επειδή το ανθρώπινο σώμα έχει πέντε διακριτά, σημαντικά άκρα – δύο πόδια, δύο χέρια και το κεφάλι που κυβερνά τα άλλα τέσσερα – ο αριθμός 5 θεωρήθηκε σύμβολο του ανθρώπου. Μια πυραμίδα συμβολίζει με τις τέσσερις γωνίες της τα πόδια και τα χέρια ενώ η κορυφή της το κεφάλι, δείχνοντας με τον τρόπο αυτό ότι μια έλλογη ισχύς ελέγχει τέσσερις άλογες γωνίες. Τα χέρια και τα πόδια αντιπροσωπεύουν τα τέσσερα στοιχεία. Τα δύο πόδια συσχετίζονται με το ύδωρ και τη γη, ενώ τα χέρια με το πυρ και τον αέρα. Ο εγκέφαλος συμβολίζει το ιερό πέμπτο στοιχείο – τον αιθέρα – που ελέγχει και συνενώνει τα άλλα τέσσερα. Όταν τα πόδια τοποθετούνται μαζί και τα χέρια απλώνοντα ανοικτά στο πλάι, τότε ο άνθρωπος γίνεται σύμβολο του σταυρού, με την έλλογη διάνοια στην κεφαλή ή το άνω άκρο του. Τα δάκτυλα των χεριών και των ποδιών έχουν επίσης τη συμβολική σημασία τους. Τα δάκτυλα των ποδιών συμβολίζουν τις Δέκα Εντολές του φυσικού κόσμου ενώ τα δάκτυλα των χεριών τις Δέκα Εντολές του πνευματικού κόσμου. Τα τέσσερα δάκτυλα κάθε χεριού αντιπροσωπεύουν τα τέσσερα στοιχεία, ενώ οι τρεις φάλαγγες κάθε δάκτυλου τις διαιρέσεις (πυκνότητας) του αντίστοιχου στοιχείου. Έτσι, σε κάθε χέρι υπάρχουν δώδεκα τμήματα που αναλογούν στα δώδεκα ζώδια, ενώ οι δύο φάλαγγες και η βάση κάθε αντίχειρα δηλώνουν την τριπλή Θεότητα. Η πρώτη αντιστοιχεί στη δημιουργική της όψη, η δεύτερη φάλαγγα στη συντηρητική της και η τρίτη στην καταστροφική και αναγεννητική της όψη. Όταν τα δύο χέρια τοποθετούνται μαζί, το αποτέλεσμα μας δίνει του 24 Γηραιούς και τις έξη Ημέρες της Δημιουργίας.

Στο συμβολισμό, το σώμα διαιρείται καθέτως σε δύο ημίσεα, εκ των οποίων το δεξί θεωρείται ως φως και το αριστερό ως σκότος. Από εκείνους που δεν γνώριζαν την αληθινή έννοια του φωτός και του σκότους, το δεξί ήμισυ αποκλήθηκε πνευματικό ενώ το αριστερό αποκλήθηκε υλικό. Το φως είναι σύμβολο της αντικειμενικότητας ενώ το σκοτάδι της υποκειμενικότητας. Το φως είναι μια εκδήλωσης της ζωής και επομένως είναι μεταγενέστερό της. Προγενέστερο της ζωής είναι το σκότος, εντός του οποίου το φως υπάρχει προσωρινά ενώ το σκοτάδι μόνιμα. Επειδή η ζωή προηγείται του φωτός, το μοναδικό της σύμβολο είναι το σκοτάδι που θεωρείται ως το πέπλο το οποίο πρέπει πάντα να αποκρύπτει την αληθινή φύση του αφηρημένου και αδιαφοροποίητου Όντος. Στους αρχαίους χρόνους οι άνθρωποι πολεμούσαν με το δεξί χέρι ενώ στο αριστερό κρατούσαν την ασπίδα με την οποία προστάτευαν τα ζωτικά τους όργανα. Έτσι, το δεξί ήμισυ του σώματος θεωρήθηκε ως επιθετικό ενώ το αριστερό ως αμυντικό, και για το λόγο αυτό η δεξιά πλευρά του σώματος εκλαμβάνεται ως αρσενική και η αριστερή ως θηλυκή. Επειδή η πηγή του Όντος βρίσκεται στο αρχικό σκότος που προηγείτο του φωτός, έτσι και η πνευματική φύση του ανθρώπου βρίσκεται στο σκοτεινό τμήμα της ύπαρξής του, διότι η καρδιά κείται στην αριστερή πλευρά του σώματός του.

Η μυστική δοξασία δηλώνει ότι κάθε τμήμα και μέλος του σώματός μας έχει την επιτομή του στον εγκέφαλο αλλά και στην καρδιά. Στο συμβολισμό, το ανθρώπινο κεφάλι συχνά χρησιμοποιείται για να δηλώσει την ευφυΐα και την αυτογνωσία. Επειδή το ανθρώπινο σώμα στην ολότητά του αποτελεί το πιο γνωστό τελειοποιημένο προϊόν της εξέλιξης, χρησιμοποιήθηκε για να αντιπροσωπεύσει την Θεότητα – την ύψιστη αντιληπτή κατάσταση ή συνθήκη. Οι καλλιτέχνες που προσπάθησαν να απεικονίσουν την Θεότητα, συχνά ζωγράφιζαν μόνο ένα χέρι που πρόβαλε μέσα από ένα πυκνό σύννεφο. Το σύννεφο δηλώνει την Άγνωστη Θεότητα που κρύπτεται από τον άνθρωπο εξαιτίας των περιορισμών του. Το χέρι δηλώνει την θεία δραστηριότητα, το μόνο μέρος του Θεού που γίνεται αντιληπτό από τις κατώτερες αισθήσεις. Το ανθρώπινο πρόσωπο τώρα, αποτελεί μια φυσιολογική τριάδα. Οι οφθαλμοί αντιπροσωπεύουν την πνευματική δύναμη που κατανοεί. Τα ρουθούνια αντιπροσωπεύουν την συντηρητική και αναγεννητική δύναμη ενώ το στόμα και τα αυτιά, την Δημιουργική δύναμη του κατώτερου κόσμου. Η πρώτη εκ των τριών αυτών σφαιρών υπάρχει αιώνια και είναι δημιουργική. Η δεύτερη σφαίρα σχετίζεται με το μυστήριο της δημιουργικής πνοής και η τρίτη με τον δημιουργικό λόγο. Περιστασιακά η Θεότητα συμβολίζεται με ένα μάτι, ένα αυτί, μια μύτη ή ένα στόμα. Το πρώτο σημαίνει την εγρήγορση, το δεύτερο το θεϊκό ενδιαφέρον, το τρίτο την θεία ζωτικότητα και το τέταρτο την θεία εντολή.

Προκειμένου να μην χαθεί όλη αυτή η γνώση, αποκρύφτηκε στις αλληγορίες και τους μύθους που δεν είχαν καμία σημασία για τα πλήθη αλλά πλήρεις ενδείξεων για όσους γνώριζαν τη θεωρίας της ατομικής μεταμέλειας, η οποία αποτέλεσε το θεμέλιο της φιλοσοφικής θεολογίας. Ο ίδιος ο Χριστιανισμός αποτελεί ένα τέτοιο παράδειγμα. Ολόκληρη η Καινή Διαθήκη είναι, στην πραγματικότητα, μια αφελώς καλυμμένη παράθεση των μυστικών διαδικασιών της ανθρώπινης αναγέννησης. Οι χαρακτήρες που έως τώρα θεωρούντο ως ιστορικά πρόσωπα, στην πραγματικότητα αποτελούν προσωποποιήσεις ορισμένων διαδικασιών που λαμβάνουν χώρα στο ανθρώπινο σώμα, όταν κάποιος αναλαμβάνει το δύσκολο έργο της συνειδητής απελευθέρωσής του εαυτού του από τα δεσμά της άγνοιας και του πνευματικού θανάτου. Ακόμη και τα ενδύματα των θεών αποτελούσαν κλειδιά, δεδομένου ότι στα Μυστήρια η ενδυμασία θεωρείτο συνώνυμο της μορφής. Ο βαθμός πνευματικότητας ή υλικότητας ενός οργανισμού δηλωνόταν μέσω της ποιότητας, του κάλλους και της αξίας της ενδυμασίας που φορούσαν. Το σώμα εκλαμβανόταν ως ένδυμα της πνευματικής φύσης του ανθρώπου, και κατά συνέπεια όσο πιο ανεπτυγμένες ήταν οι υπεραισθητές δυνάμεις ενός ατόμου τόσο πιο περίλαμπρή ήταν η ένδυσή του. Τα Μυστήρια δίδασκαν ότι η μόνη διακόσμηση του ανθρώπου, η οποία διαρκεί αιώνια, είναι οι αρετές και τα άξια χαρακτηριστικά γνωρίσματά του. Ότι ενδύεται τα δικά του επιτεύγματα που κοσμούνται με τις γνώσεις του. Έτσι, η λευκή ενδυμασία συμβόλιζε την αγνότητα, η κόκκινη την θυσία και την αγάπη, και η γαλάζια τον αλτρουισμό και την ακεραιότητα. Εφόσον δε, το σώμα λέγεται ότι αποτελεί ένδυμα του πνεύματος, οι νοητικές και ηθικές παραμορφώσεις του ατόμου απεικονίζονταν ως σωματικές παραμορφώσεις.
Εκλαμβάνοντας το ανθρώπινο σώμα ως μέτρο και κανόνα του σύμπαντος, οι φιλόσοφοι δήλωναν ότι όλα τα πράγματα ομοιάζουν με το ανθρώπινο ως προς τη δομή τους – αν όχι τη μορφή. Οι Έλληνες, για παράδειγμα, δήλωναν ότι οι Δελφοί ήταν ο ομφαλός της Γης, διότι θεωρούσαν το φυσικό πεδίο ως ένα γιγαντιαίο ανθρώπινο πλάσμα διπλωμένο στην κυκλική μορφή μιας σφαίρας. Σε αντίθεση με τις πεποιθήσεις του χριστιανισμού ότι η Γη είναι μόνο ένα άψυχο πράγμα, οι παγανιστές πίστευαν ότι όχι μόνο η Γη αλλά και όλα τα ουράνια σώματα ήταν πλάσματα που διέθεταν ατομική διάνοια. Θεωρούσαν ακόμη και τα διάφορα βασίλεια της Φύσης ως ατομικές οντότητες. Για παράδειγμα, το ζωικό βασίλειο θεωρείτο ως ένα ον που ήταν σύνθεση όλων των πλασμάτων τα οποία απαρτίζουν το ζωικό βασίλειο. Το πρωταρχικό ζώο αποτελούσε μωσαϊκό ενσωμάτωσης όλων των ζωικών ιδιοτήτων και εντός της φύσης του υπήρχε ολόκληρος ο ζωικός κόσμος, όπως όλες οι ανθρώπινες φυλές υπήρχαν εντός της φύσης και της δομής του αρχετυπικού Αδάμ.

(Από το βιβλίο: Manly Hall – «The Secret Teachings of All Ages»)